حبیب خبر- شاهین بختیاری:

 موج امسال آنفلوانزا، تنها یک رخداد فصلی نیست؛ نشانه‌ای از برهم‌خوردن توازن میان پیشگیری، رفتار اجتماعی و آمادگی نظام سلامت است.

 زمانی که معاون بهداشت وزارت بهداشت از ابتلای چندبرابری نسبت به «حد هشدار» در هشت استان سخن می‌گوید، باید این پیام را جدی گرفت که بیماری، پیش از آنکه به تخت‌های بیمارستان برسد، در کوچه، مدرسه، اتوبوس و محل کار تکثیر می‌شود.

 در این میان، خوزستان به‌ویژه اهواز جایگاه ویژه‌ای در این هشدار دارد. استانی با تراکم جمعیتی بالا، آلودگی مزمن هوا، سهم بالاتر بیماری‌های زمینه‌ای تنفسی و شرایط اقلیمی خاص که هر موج تنفسی را به تهدیدی پرهزینه‌تر تبدیل می‌کند.

 زمانی که گفته می‌شود میزان ابتلا در اهواز بالاتر از حد هشدار است، این تنها یک عدد نیست؛ ترکیبی است از ریسک محیطی، الگوی رفتاری و فشار بالقوه بر زیرساخت درمان.

 نکته مهم دیگر، جا‌به‌جایی کانون گردش ویروس است. بیشترین ابتلا در گروه سنی ۵ تا ۱۴ سال گزارش شده است؛ یعنی مدارس، کلاس‌ها و تجمعات دانش‌آموزی به موتور پنهان انتقال تبدیل شده‌اند.

این راستینگی، سیاست‌گذاری‌های ساده‌انگارانه را به چالش می‌کشد. تعطیلی یا تعطیل نشدن، تنها ابزار نیست؛ آموزش عملی، ماندن کودک بیمار در خانه، استفاده درست از ماسک در فضاهای بسته و جدی‌گرفتن علایم یکمینه، حلقه‌های گمشده مدیریت موج هستند.

از سوی دیگر، عدد ۱۱۰ تا ۱۱۵ فوت منتسب به آنفلوانزا یادآور یک حقیقت تلخ است: این بیماری برای سالمندان و افراد دارای بیماری‌های زمینه‌ای، شوخی‌بردار نیست.

در استان‌هایی مانند خوزستان که سهم این گروه‌ها بالاتر است، هر درنگ در پیشگیری، به افزایش بستری و مرگ منجر می‌شود. مراقبت از سالمندان، نه یک توصیه اخلاقی، بلکه یک ضرورت بهداشتی است.

کاهش درصد تست‌های مثبت از ۳۰–۴۰ به حدود ۲۴ درصد، نشانه‌ای امیدوارکننده است؛ ولی همچنان بیش از دو برابر حد هشدار. این یعنی هنوز در میانه موج هستیم، نه در پایان آن. پیش‌بینی تداوم اوج تا سه یا چهار هفته آینده نیز هشدار می‌دهد که سهل‌انگاری‌های مقطعی می‌تواند این بازه را طولانی‌تر و پرهزینه‌تر کند.

پیام کلیدی این موج روشن است: پیشگیری ارزان‌تر از درمان است. پرهیز از مصرف خودسرانه آنتی‌بیوتیک، ماندن در خانه هنگام بیماری، کاهش تماس‌های غیرضروری، استفاده از ماسک در فضاهای بسته و توجه ویژه به گروه‌های آسیب‌پذیر، اقداماتی ساده اما اثرگذارند.

اگر این توصیه‌ها در سطح جامعه- به‌ویژه در استان‌های درگیر مانند خوزستان- جدی گرفته نشود، فشار بر نظام سلامت، دوباره به نقطه هشدار بازخواهد گشت.

آنفلوانزا هر سال می‌آید، ولی هر سال نباید ما را غافلگیر کند. موج امسال، فرصتی است برای بازتعریف مسوولیت فردی و همگانی؛ فرصتی که اگر از دست برود، هزینه‌اش را همه می‌پردازند.