حبیب خبر-هوشمند هوشیارزاده:

با رخدادهای پس از دیدار اخیر پرسپولیس و استقلال خوزستان، دوباره همان زخمی سر باز کرد که فوتبال ایران سال‌هاست با آن درگیر است: ناسزاگویی سازمان‌یافته و بی‌هویت روی سکوها؛ عادتی زشت که نه در شأن فوتبال یک کشور فرهنگی است و نه با جامعه‌ای مسلمان، جوان و اخلاق‌محور سازگار.

این بار داستان تنها یک شعار زننده نبود؛ مساله، چهل سال بی‌اعتنایی و رهاشدگی نهادهای تصمیم‌گیر در برابر یک ناهنجاری است که امروز به‌جای استثنا، به «روال عادی» ورزشگاه‌ها تبدیل شده است. توهین هواداران پرسپولیس در پایان مسابقه و سپس انتشار آن از سوی رسانه رسمی باشگاه – هرچند با شتاب حذف شد – تنها نوک کوه یخ بود. ریشه این رفتار نه در یک مسابقه، که در چهار دهه اغماض، مصلحت‌سنجی، سکوت و پاک کردن صورت‌مساله است.

*مسوولیت تنها با هوادار نیست؛ با مدیران هم هست

زمانی که باشگاه‌ها سال‌هاست حتا برای کوچک‌ترین توهین‌ها هم هیچ جریمه جدی، کسر امتیاز یا محرومیتی نمی‌بینند، طبیعی است که سکونشینان به‌مرور تصور کنند هر شعاری «حق طبیعی» آنهاست؛ آن هم وقتی که فحاشی در فوتبال مان «رایگان» شده است!

زمانی که مدیران فوتبال خودشان گاه با ادبیات دوگانه و تحریک‌آمیز در فضای مجازی سخن می‌گویند، چه گونه می‌توان از هوادار انتظار داشت اخلاق‌مدارتر باشد؟

زمانی که رسانه‌های رسمی باشگاه‌ها – آگاهانه یا از سر بی‌دقتی – بار انتشار چنین صداهایی را به دوش می‌کشند، آیا می‌توان تنها تماشاگر را مقصر دانست؟

فوتبال ایران سال‌هاست با این واقعیت تلخ روبه‌رو نشده: بدون هزینه‌دار شدن بی‌اخلاقی، هیچ چیز تغییر نخواهد کرد.

*این چه وضعیتی است؟ آن هم در باشگاه هایی که واژه "فرهنگی" را پیش از "ورزشی" در سردر خانه خود چسبانده اند بی آنکه از پنداره آن آگاهی داشته باشند!

کجای جهان متمدن، چنین حجم از توهین و تحقیر علیه رقیب، به «جزیی از (فرهنگ!!) هواداری» تبدیل شده است؟

در کجای سنت‌های اخلاقی و دینی ما آمده که در جمع هزاران نفر، آن هم در رسانه زنده، واژه هایی به کار رود که شنیدن آن برای کودک، خانواده و شهروند عادی شرم‌آور است؟

این وضعیت نه‌شأن فوتبال ایران است نه در شأن مردم نجیب این کشور و نه شایسته باشگاه هایی که نام "فرهنگ" را یدک می کشند!

*وقت تصمیم‌های سخت رسیده است

اگر فوتبال ایران به راستی قصد دارد از این چرخه زشت خارج شود، سازمان لیگ، فدراسیون فوتبال و کمیته انضباطی باید به‌جای نصیحت، از ابزار قانون استفاده کنند.

راه‌حل روشن است:

*برگزاری چند رقابت بدون تماشاگر برای دو باشگاه درگیر

جرمی که تماشاگر مرتکب شده، باید در آیینه سکوها بازتاب پیدا کند. تجربه جهانی نشان داده که محرومیت سکو، سریع‌ترین و کارسازترین روش کاهش فحاشی است.

* کسر امتیاز در موارد تکرار

باشگاهی که هوادارش هتاکی می‌کند باید بدانند این رفتار می‌تواند نتیجه فصل را تغییر دهد. این تنها زبانی است که سکو آن را می‌فهمد.

*جریمه سنگین برای رسانه‌های رسمی باشگاه‌ها

هیچ رسانه رسمی حق ندارد کوچک‌ترین توهین را پوشش دهد؛ انتشار اشتباه یا سهوی، از مسوولیت نمی‌کاهد.

* مسوولیت‌پذیری مدیران

مدیری که در فضای مجازی با کنایه، تحقیر یا برچسب‌زنی سخن می‌گوید، در واقع بنزین روی آتش می‌ریزد. این رفتارها باید پایان یابد.

نتیجه‌گیری

فوتبال ایران بیش از آنکه قربانی «هیجان» سکو باشد، قربانی چهل سال بی‌عملی است.

اگر امروز برخورد قاطع صورت نگیرد، فردا تکرار همین صحنه‌ها اجتناب‌ناپذیر است.

تفاوتی نمی‌کند پرسپولیس، استقلال یا هر تیم دیگری باشد؛ هر جا فحاشی رخ دهد، حرمت یک ملت شکسته می‌شود.

زمان آن رسیده که به تماشاگر هتاک نشان دهیم: "ورزشگاه خانه فوتبال است، نه میدان دشنام."